Strona główna  /  Z życia Kościoła  /  Rok 2020  /  Adhortacja apostolska papieża Franciszka

Adhortacja apostolska papieża Franciszka

 Opublikowana została piąta adhortacja apostolska papieża Franciszka „Querida Amazonia" - „Umiłowana Amazonia".

Dokument jest podsumowaniem wniosków wypływających z Synodu, który obradował w Rzymie w październiku 2019 r. i podejmował temat „Amazonia: nowe drogi dla Kościoła i ekologii integralnej".

W adhortacji papież wymienia cztery marzenia: społeczne, kulturowe, ekologiczne i kościelne. Omawiając kwestie społeczne Franciszek zaznaczył, że marzeniem jest Amazonia, która integrowałaby i promowała wszystkich swoich mieszkańców, aby mogli ugruntować <dobre życie>. Skrytykował rabunkową eksploatację zasobów Amazonii. Wezwał do stanowczego przeciwstawienia się wyzyskowi i do poszukiwania alternatywnych dróg rozwoju, szanujących godność i prawo mieszkańców do edukacji otwierającej drzwi ku lepszej przyszłości. Przypomniał wkład misjonarzy, chroniących rdzenną ludność przed „łupieżcami i oprawcami" i przeprosił za „okrutne zbrodnie, które miały miejsce w całej historii Amazonii". Ojciec Święty wezwał do postawienia tamy „sieci korupcji" oraz do podejmowania dialogu społecznego.

Rozwijając temat marzenia kulturowego, Franciszek podkreślił zróżnicowanie kulturowe i etniczne ludów Amazonii, zachęcając by je „pielęgnować bez wykorzeniania; rozwijać bez osłabiania tożsamości; promować bez zawłaszczania". Zaznaczył, że tożsamość i dialog nie są nieprzyjaciółmi i przestrzegł przed różnymi formami zamykania się w sobie, apelując zarazem o otoczenie troską wartości kulturowych rdzennych grup ludności.

W kwestii ekologii Ojciec Święty zauważył, że szkody wyrządzone przyrodzie dotykają rdzennych mieszkańców Amazonii.  Podkreślił życiodajne znaczenie wód dorzecza Amazonki oraz tamtejszej puszczy, stanowiącej „płuca świata" i stwierdził: „Interes niewielu potężnych firm nie powinien być stawiany ponad dobrem Amazonii i całej ludzkości".

Franciszek podkreślił znaczenie działań wychowawczych na rzecz „mniej zachłannego, bardziej pogodnego, bardziej naznaczonego szacunkiem, mniej niespokojnego, bardziej braterskiego" stylu życia i zapewnił, że Kościół pragnie wnieść swój wkład także w dziedzinie ochrony i rozwoju Amazonii.

Pisząc o „marzeniu kościelnym" papież zaznaczył, że mieszkańcy Amazonii mają prawo, by usłyszeć „przepowiadanie Boga, który nieskończenie kocha każdego człowieka, który w pełni objawił tę miłość w Chrystusie". Konieczna jest, zdaniem papieża, inkulturacja, aby doprowadzić do syntezy wiary z kulturą ludów Amazonii, rozpoznając wartości obecne w życiu wspólnot pierwotnych w świetle Ewangelii. Inkulturacja ta musi mieć charakter społeczny i być nacechowana zdecydowaną obroną praw człowieka. Musi też lepiej integrować wymiar społeczny z duchowym, aby rodziły się świadectwa świętości „o obliczu amazońskim".

 „Nie kwalifikujmy pospiesznie jako przesąd lub pogaństwo pewnych wyrazów religijnych, rodzących się spontanicznie z życia ludów. Trzeba raczej umieć rozpoznać pszenicę rosnącą wśród kąkolu" - napisał Ojciec Święty. Wskazał, że „możliwe jest przyswojenie sobie w jakiś sposób symbolu rodzimego, niekoniecznie kwalifikując go jako bałwochwalczy. Zawsze można wykorzystać mit pełen znaczenia duchowego, a nie zawsze uważać go za pogański błąd. Pewne święta religijne zawierają znaczenie sakralne i są przestrzenią zjednoczenia i braterstwa, chociaż wymagany jest powolny proces ich oczyszczenia i dojrzewania".

W dokumencie końcowym październikowego Synodu pojawił się postulat wyświęcania na kapłanów odpowiednio przygotowanych mężczyzn żonatych. W adhortacji Franciszek nie podjął tej kwestii i wskazał, że tylko kapłan może sprawować Eucharystię, czy rozgrzeszać. Jednocześnie zaznaczył wielką rolę świeckich w głoszeniu Słowa Bożego. Zachęcił biskupów, by kierowali kapłanów okazujących powołanie misyjne do Amazonii. Na marginesie zauważył, że „w niektórych krajach dorzecza Amazonki jest więcej misjonarzy dla Europy lub Stanów Zjednoczonych, niż chcących pomagać swoim własnym Wikariatom Amazonii". Ojciec Święty wskazał też na potrzebę, by „diakoni stali - których powinno być znacznie więcej w Amazonii - a także zakonnice, jak i sami świeccy, podejmowali ważne odpowiedzialności za rozwój wspólnot"

W podrozdziale poświęconym roli kobiet papież podkreślił ich wkład w życie wspólnot. Jednocześnie skrytykował postulaty udzielania im sakramentu święceń. „Takie spojrzenie faktycznie ograniczyłoby perspektywy, poprowadziłoby nas do klerykalizacji kobiet, pomniejszyłoby wielką wartość tego, co już dały i w subtelny sposób spowodowałoby zubożenie ich niezbędnego wkładu" - napisał Franciszek. Dodał, że „kobiety wnoszą swój wkład do Kościoła na swój własny sposób, kontynuując siłę i czułość Maryi, Matki".